سر آغاز گفتار نام خداست
که رحمتگر ومهربان خلق راست
ستایش بود ویژه کردگار که بر عالمین است پروردگار
که بخشنده و مهربان است نیز بود صاحب عرصه ی رستخیز
تو را می پرستیم تنها و بس نداریم یاور به غیر از تو کس
بشو هادی ما به راه درست ره آنکه منعم ز نعمات توست
نه آنان که خشمت بر ایشان رواست نه آنها که هستند گمره ز راست
ترجمه شعری: امید مجد
پيامبر اسلام(ص) فرمود: «كسي كه اين سوره بخواند خداوند او را در برابر نعمتهايي كه در اين جهان به او بخشيده محاسبه نخواهد كرد.»
تشريح ريزه كاري هاي نعمتهاي زميني و آسماني خداوند براي بيدار كردن حس شكرگزاري انسان و از اين طريق نزديك ساختن او به خدا. تشريح نعمتهاي: دريا، باران، نور آفتاب، انواع گياهان، ميوه ها و مواد غذايي، ماهيها، كشتي، جواهرات دريايي، روشنايي ستارگان، حيواناتي كه خدمتگزار انسان هستند، منافع و بركاتي كه از حيوانات به دست مي آيد، انواع وسايل زندگي، نعمت فرزند و همسر و انواع طيبات. ذكر دلايل توحيد و عظمت خلقت خدا،وحي، بعثت و معاد. تهديد مشكران و مجرمان، بدعتهاي مشركان با مثالهايي حسي و جالب و سرزنش آنها. برحذر داشتن انسان از وسوسه هاي شيطان. قسمتهايي از احكام اسلامي مانند: دستور به عمل، احسان، هجرت، جهاد، نهي از فحشاء و منكر و ظلم و ستم و پيمان شكني، دعوت به شكرگزاري از نعمتها. حرمت شراب، گوشت ميت، گوشت خوك، خوردن خون و حيواني كه بدون ذبح سر بريده شده. ذكر ابراهيم قهرمان توحيد به عنوان يك بنده شكرگزار.
زنبور عسل
آيه 68 و 69 درباره زنبور عسل و خانه سازي آن و تهيه عسل از ميوه ها و گلها و شفا بخش بودن عسل و الهام خدايي به زنبور سخن گفته شده است كه يكي از نشانه هاي زيباي توحيد و قدرت و رحمت خداوند است.
ستاره ای بدرخشید و ماه مجلس شد
دل رمیده ما را انیس و مونس شد
نگار من که به مکتب نرفت و خط ننوشت
بغمزه مسئله آموز صد مدرس شد
به بوی او دل بیمار عاشقان چو صبا
فدای عارض نسرین و چشم نرگس شد
به صدر مصطبه ام می نشاند اکنون دوست
گدای شهر نگه کن که میر مجلس شد
طربسرای محبت کنون شود معمور
که طاق ابروی یار منش مهندس شد
لب از ترشح می پاک کن برای خدا
که خاطرم به هزاران گنه موسوس شد
کرشمه تو شرابی به عارفان پیمود
که علم بی خبر افتاد و عقل بی حس شد
چو زر عزیز وجودست شعر من آری
قبول دولتیان کیمیای این مس شد
خیال آب خضر بست و جام کیخسرو
به جرعه نوشی سلطان ابوالفوارس شد
ز راه میکده یاران عنان بگردانید
چرا که حافظ از این راه برفت و مفلس شد
که رحمتگرو مهربان خلق راست
هر آن کس ز طاغوت دوری بجست به درگاه حق توبه کردی درست
بر ایشان بشارت بده ای رسول که لطف من افتد بر ایشان قبول
ترجمه شعری از امید مجد
وَ الَّذِینَ اجْتَنَبُوا الطّاغُوتَ أَنْ یَعْبُدُوها وَ أَنابُوا إِلَى اللّهِ لَهُمُ الْبُشْرى فَبَشِّرْ عِبادِ
و کسانى که از عبادت طاغوت پرهیز کردند و به سوى خداوند بازگشتند، بشارت از آنِ آنها است; پس بندگان مرا بشارت ده!
سر آغاز گفتار نام خداست که رحمتگر مهربان خلق راست